Հայ
Առաջնորդող
Խմբագրական. ՇՆՈՐՀԱԿԱԼՈՒԹԻ՛ՒՆ...
Դեկտեմբեր 27 , 2019 , 09:42
Խմբագրական. ՇՆՈՐՀԱԿԱԼՈՒԹԻ՛ՒՆ...

ՆՈՐ ՕՐ, ԼՈՍ ԱՆՃԵԼԸՍ.- Երկու հազար տասնինը թուականը ամբողջացաւ մեծ ակնկալիքի մը անակնկալով։ Արդարեւ, Միացեալ Նահանգներու Ներկայացուցիչներու տան եւ անոր յաջորդող Ծերակոյտին կողմէ Հայոց Ցեղասպանութիւնը ճանչցող զոյգ բանաձեւերը բարոյական հսկայական յաղթանակ բերին Ցեղասպանութեան արդէն երրորդ ու չորրորդ սերունդները համարուող ամերիկահայութեան, աշխարհի հայութեան, մարդկութեան, թէ՝ աշխարհի վրայ կա՛յ արդարութիւն, արդարադատութիւն, խիղճ եւ յարգանք։

 

Բարոյական յաղթանակին զուգահեռ, քաղաքական յաղթանակ մըն է ամերիկեան այս քայլը, թէկուզ եւ օրուան իշխանութեան՝ նախագահ Տանըլտ Թրամփին վարչակազմին կողմէ տակաւին ընդունելի չեղաւ Հայոց Ցեղասպանութիւնը կոչել իր անունով՝ Genocide։

 

Ցեղի մը մասամբ կամ լրիւ սպանութիւնը ցեղասպանութիւն է եւ անմարդկային ոճիր, որուն դիմաց կայ պատասխանատուութեան լրջագոյն պահը եւ ապա՝ անոր հետեւանքը։ Միացեալ Նահանգներու վճռական այս քայլը անպայման բան մը կու գայ ըսելու ժամանակակից Թուրքիոյ Հանրապետութեան ղեկավարութեան։ Միջազգային քաղաքական խաղերու զո՞հ է դարձեալ Հայ Դատը, մեր իրաւունքները կ՚ոտնակոխուի՞ն, կ՚արհամարհուի՞ն... Այո, այդպէս եղած է անցեալին, եւ հնարաւոր է նաեւ այսօր ու վաղը։ Սակայն, մե՛նք եւս ունինք մեր պարտաւորութիւնները, եւ ինչպէս անցեալին, այսօր նոյնպէս ձեռնածալ պիտի չնստինք։

 

Ամէն բանէ առաջ՝ «հացը՝ հացագործին»։ Հայրենիքի մէջ թէ Սփիւռքի՝ հացը տանք հացագործին. թող քաղաքական դէմքերը, ժողովուրդին կողմէ ընտրուածներ աշխատին օրնիբուն՝ խորհրդարան եւ կառավարութիւն, արտախորհրդարանական կազմակերպութիւններ՝ նոյնպէս։ Թող մեզմէ իւրաքանչիւրը իր գործը կատարէ՝ ազգովին. եկեղեցիները, մշակութային միութիւններ, մարզական-երիտասարդական, կրթութեան ոլորտի մարդիկ, մտաւորականներ, լրատուական միջոցներ, կառավարական եւ ոչ-կառավարական կառոյցներ, գործարարներ, տարբեր մասնագիտութիւններու տէր մարդիկ, բարեգործական միութիւններ, այլ խօսքով՝ մեզմէ իւրաքանչիւրը երբ կատարէ ի՛ր պարտականութիւնը, մեր համահայկական դիմագիծը նոյնպէս պիտի փոխուի, բարելաւուի թէ՛ ներազգային կեանքէ ներս եւ թէ՛ միջազգային հարթակներու վրայ։

 

Մենք, որպէս միասնական մէկ ժողովուրդ, հարուստ ենք մեր նմանութիւններով ու տարբերութիւններով։ Տարբերութիւններու գոյութիւնը շատ անհրաժեշտ է զիրար աւելի՛ լաւ հասկնալու համար։ Այդ տարբերութիւնները մենք բոլորս շատ լաւ գիտենք, կը գիտակցինք։ Մենք «կը սիրենք» բաժնել մեզ արեւելահայու եւ արեւմտահայու, ատանացիի եւ այնթապցիի, գիւմրեցիի եւ երեւանցիի, արցախցիի եւ ջաւախահայու, ռուսահայու եւ ամերիկահայու, պարսկահայու ու լիբանանահայու... եւ երեսուն ու աւելի տարիներ Ամերիկա ապրելէ ետք, տակաւին... այս երկրին մէջ, Լոս Անճելըսի մէջ՝ մեզ կը բաժնենք պոլսահայու, պէյրութցիի, սուրիահայու եւ հայաստանցիի...

 

Սիրելինե՛ր, մեր տարբերութիւնները մեր ուժականութիւնն են, մեր ներքին ՀԱՅ-ն է որ կը խօսի, կը պոռթկայ։ Չունենալով անկախ պետականութիւն... աւելի քան 500 տարի, հրաշքի համազօր է Մայիս 28 եւ Սեպտեմբեր 21 կերտած մեր պատմութիւնը՝ հայոց պատմութեան վերջին հարիւր տարին։ Այսօր ունինք Հայաստան եւ Արցախեան հերոսամարտ, այսօր ունինք պե-տա-կա-նու-թիւն, որ մեր հպարտութիւնն է, մեր հաւաքական ուժին արտայայտութիւնն է։

 

Տարեփակի մեր խոհերուն մէջ կը ծանրանանք ՄԷԿ բառի վրայ՝ ՊԱՀԵԼ մեր այսօրուան Հայաստանը, Արցախը, Ախալքալաքն ու Ախլցխան, ՊԱՀԵԼ հայագաղութները որպէս մէկական արբանեակներ մեր հայրենիքին շուրջ, հայրենիքին հետ, հայրենիքին փոխկապակցուած։ ՊԱՀԵԼ երեսնամեայ քրտինքով, նիւթական հսկայական միջոցներով, հազարաւոր հայրենասէր մեր նուիրեալներուն արիւնով կերտուած Արցախը, ՊԱՀԵԼ Հայաստանի սահմանները անսասան։ Մեր պարտաւորութիւններուն ցանկին գլուխն է Հայաստանի զարգացումը. սխալներու, թերիներու, անարդարութիւններու քայլ առ քայլ նուազումը։

***

Փակելով 2019 թուականը,

 

- Շնորհակալութիւն՝ մեր ընթերցողներուն, աշխատակիցներուն, նուիրատուներուն եւ վարչական կազմին. ձեզմէ իւրաքանչիւրը արժանի է ամենաբարձր գնահատանքի, որովհետեւ դուք էք որ կը շարունակէ՛ք հաւատալ հայատառ մամուլին, անոր անհրաժեշտութեան։

 

- Շնորհակալութիւն՝ Ամերիկահայութեան, որ ո՛չ միայն Ապրիլէ Ապրիլ, այլ, առիթ չփախցուց, որպէսզի Կլենտէյլի, Պրպենքի, Փասատինայի, Լոս Անճելըսի, Սաքրամենթոյի եւ Ուաշինկթընի մէջ բարձրաձայնէ Հայ Դատի մեր անկորնչելի իրաւունքները։

 

- Շնորհակալութիւն՝ բոլոր անոնց,– կազմակերպութիւններ, ամերիկացի քոնկրէսականներ, ծերակուտականներ, հայ թէ օտար պետական կառոյցներու մէջ գործող տարրեր,– որոնց անհատական ջանքերուն շնորհիւ ԱՄՆ Քոնկրէսն ու Սենաթը ընդունեցին Հայոց Ցեղասպանութիւնը ճանչցող երկու բանաձեւերը։

 

- Շնորհակալութիւն՝ Հայաստանի ժողովուրդին, որ այսօր, այս անցումային ամենադժուար տարիներուն, կը մնայ կառչած հողին, երկրին։

 

- Շնորհակալութիւն՝ Հայաստանի այսօրուան իշխանութեան, որ արիութիւնը ունի բացայայտելու անցնող երեսուն տարիներու թալանը եւ միաժամանակ՝ տնտեսապէս ու անվտանգութեան տեսակէտէն ոտքի կը փորձէ պահել Հայաստանն ու Արցախը։

 

- Շնորհակալութիւն՝ Արցախի մէջ բնակող մեր քաջարի ժողովուրդին, ներկայի թէ գալիք իշխանութիւններուն, սահմանապահ հայ զինուորին...

 

- Եւ վերջապէս, շնորհակալութիւն ամենակարող Նախախնամութեան, որուն պարգեւած կեանքը,– այս երկրին վրայ ապրելու գերագոյն երջանկութիւնը,–գագաթնակէտն է մեր լինելութեան։

 

Բարի Ամանոր եւ աւետաբեր տօնն Աստուածայայտնութեան Յիսուս Քրիստոսի։

Լրահոս - 20 Յունուար 2020
Սիւնակագիրներ
Հրաչ Սեփեթճեան Ծնած է 1969-ին, Պէյրութ, Լիբանան։Կիպրոսի ՀԲԸՄ Մելգոնեան Կրթական Հաստատութիւնը աւարտած է 1987-ին։Երեւանի Պետական Համալսարանի Հայկական Բանասիրական բաժանմունքէն շրջանաւարտ ՝1994-ին։1980-ական թուականներէն կ՚աշխատակցի «Զարթօնք»ին եւ ապա՝ «Նոր Օր»ին։1994-2000 օգնական խմբագիր «Զարթօնք»ի։1993-էն ի վեր հայոց լեզուի, գրականութեան, պատմութեան եւ մշակոյթի ուսուցիչ Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ։Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ եղած է եւ է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի, ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի շրջանակներէն ներս, վարելով զանազան պաշտօններ։Ներկայիս՝ ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տէմիրճեան վարժարանի Հայերէնի Բաժանմունքի վարիչ։ «Նոր Օր»ի խմբագիր՝ Մարտ 2016-էն։  
Վաչէ Սեմերճեան Ծնած է 1938-ին, Պէյրութ, Լիբանան։ Շրջանաւարտ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն եւ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն՝ որպէս քիմիագէտ։ Շրջան մը եղած է ուսուցիչ Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն ներս։ Ապա, վկայուելով որպէս կաշուեմշակութեան վարպետ, տասը տարի  կը գործուղղուի Եթովպիա եւ Աֆղանիստան։ 1976-ին կը հաստատուի Միացեալ Նահանգներու արեւմտեան ափ, գործօն անդամ դառնալով ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի։ Կաշուեմշակութեամբ աշխատելէ ետք, կը հրաւիրուի Հոլիվուտի ԹՄՄ Արշակ Տիգրանեան վարժարան, դասաւանդելու համար հայագիտական նիւթեր։ Հանգստեան կը կոչուի 2009 թուականին։1956-էն ի վեր կ՚աշխատակցի ռամկավար ազատական մամուլին։ 1977-էն առ այսօր ծաւալուն գործունէութիւն ունեցած է «Նոր Օր»էն ներս որպէս խորհրդական եւ ղեկավար։  Վեց տարի եղած է պատասխանատու խմբագիրը «Նոր Օր» շաբաթաթերթին։Վաչէ Սեմերճեան հեղինակ է չորս հատորներու. «Ապրուած սփիւռքը», «Յիշատակելի դիմաքանդակներ», եւ «Լուսարձակին տակ» Ա. Եւ Բ. հատորներ։ 
Յակոբ Մարտիրոսեան   Ծնած է Սուրիոյ Արաբ-բունար գիւղաքաղաքը 1943 թուականին։ 1949-ին Հալէպ փոխադրուած է ուր յաճախած է տեղւոյն Կրթասիրաց վարժարանը, ապա Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միութեան, Լազար Նաճարեան-Գալուստ Կիւլպէնկեան երկրորդական վարժարանը, եւ վկայուած 1964-ին։ Նոյն տարին, քաղաքական աննպաստ պայմաններու հետեւանքով ընտանեօք վերադարձած են Լիբանան, Պէյրութ, ուր շարունակած է իր ուսումը, հաշուապահութեան եւ տնտեսագիտութեան մարզերուն մէջ։ Ապա լծուած աշխատանքի զանազան հաստատութիւններու մէջ, ինչպէս Ապրոյեան հաստատութիւն եւ Պանք Ալ Արապի, վարելով բաժնի տնօրէնութեան պաշտօններ։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս, Միացեալ նահանգներ, ուր շարունակած է աշխատիլ արհեստավարժ  ինքնաշարժի ընկերութիւններու եւ հաստատութիւններու մէջ, ուսումը շարունակելով եւ մասնագիտանալով այդ ճիւղին մէջ։Հանգստեան կոչուած է 2012 թուականին։ Յակոբ Մարտիրոսեան անդամակցած է Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան, ՀԲԸՄ-ին եւ Թէքեան Մշակութային Միութեան, 1958 թուականէն սկսեալ, Հալէպի մէջ, Սուրիա։ Ան շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական գործունէութիւնները Լիբանանի մէջ, Պէյրութ, ուր անդամակցած է Փորթուգալեան ակումբին, եւ եղած է հիմնադիրը Անթիլիասի ՌԱԿ Յովսէփեան ակումբին։  Լոս Անճելըսի մէջ, շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական  աշխատանքները վարելով ատենադպիրի պաշտօններ Գերսամ Ահարոնեան ակումբին եւ ՌԱԿ Արեւմտեան Ամերիկայի Շրջանային Վարչութեանց մէջ, ատենապետի պաշտօն՝ Ռուբէն Հերեան ակումբի, եւ «Նոր Օր» շաբաթաթերթի խմբագիրի պաշտօնը 2011 թուականէն մինչև Մարտ 2016 թուականը:  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Խաչիկ Ճանոյեան Ծնած է Մուսուլ, Իրաք։ Շատ փոքր տարիքէն կը կորսնցնէ մայրն ու հայրը։ 1956-ին  կը տեղափոխուի Պաղտատ։ 1966-ին կ՚աւարտէ Պաղտատի պետական համալսարանը, վկայուելով լեզուագիտական գոլէճի սպաներէնի բաժինէն։Պաղտատի մէջ եղած է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի։ 1968-ին անցնելով Պէյրութ հայագիտական ուսումը կը ստանայ Երուանդ Հիւսիսեան հայագիտական հիմնարկէն եւ նոյն տարիներուն կը զբաղի ուսուցչութեամբ։ Նոյն տարին կ՚անդամագրուի ՌԱԿ-ին։ 1972-ին կը վերադառնայ Պաղտատ, որպէս հայերէնի ուսուցիչ։ Յաջորդ տարի կ՚անցնի Արժանթին, ուր կը վարէ ՀԲԸՄ-ի Պուէնոս Այրեսի մասնաճիւղի վարիչ քարտուղարի պաշտօնը եւ միութեան «Լուսաբաց» եռամսեայի խմբագրութիւնը։ Հիմնադիրներէն է Մարի Մանուկեան վարժարանին։1975-էն ի վեր կ՚ապրի եւ կը գործէ Լոս Անճելըսի մէջ։ Եղած է «Նոր Օր»ի վարչական պատասխանատու, խմբագիրի օգնական եւ խմբագրական կազմերու անդամ։ Կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։Ճանոյեան շատ գործօն տարր մըն է Լոս Անճելըսի մէջ։  Հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը Իրաքահայերու Միութեան։ ՀԲԸՄ-էն, ԹՄՄ-էն եւ ՌԱԿ-էն ներս տարած է եւ կը տանի բազմաբեղուն աշխատանք։35 տարի շարունակ հիմնած եւ ղեկավարած է Հայ Ընտանեկան Շաբաթօրեայ վարժարանը։ Մեծապէս նպաստած է գաղութահայ մշակութային եւ գրական կեանքին, եկեղեցական կեանքին եւ պարգեւատրուած է բազմաթիւ շքանշաններով եւ պատուոյ գիրերով։ Ամուսնացած է, ունի երեք զաւակ եւ հինգ թոռնիկ։
Մինաս Գոճայեան Ծնած է Պէյրութ, 1946-ին։ Յաճախած է ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանը, ապա հետեւած է լեզուի եւ գրականութեան դասընթացքներու Փարիզի մէջ եւ աւարտած՝ Երեւանի Պետական Համալսարանի Բանասիրական ճիւղը, միաժամանակ հետեւելով հնագոյն պատմութեան եւ հնագիտութեան դասընթացքներու։ Դոկտորական աստիճան կը ստանայ 1980-ին։Հայոց լեզու, գրականութիւն, պատմութիւն եւ մշակոյթ դասաւանդած է Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն եւ Լոս Անճելըսի ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տեմիրճեան վարժարանէն ներս։ Աշխատակցած է եւ կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։ Եղած է «Նոր Օր» շաբաթաթերթի պատասխանատու խմբագիր։ Անգլիատառ AIM-ի հիմնադիր-խմբագիրներէն է եւ ներկայիս մաս կը կազմէ Keghart.com-ի խմբագրութեան եւ պատասխանատու խմբագիրն է Երուսաղէմի «Սիոն» պաշտօնաթերթին։Խմբագրած եւ պարզեցուցած է հայ դասական գրողներու գործեր, նաեւ հեղինակ է հայոց լեզուի եւ պատմութեան դասագիրքերու։ Խմբագիրն է «Պատմութիւն Չորք-Մարզպանի» յուշամատեանին։  
Գէորգ Քէօշկէրեան Ծնած է Երուսաղէմ և վեց տարեկանին ընտանիքին հետ փոխադրուած է Հալէպ։ Ուսման բարձրագոյն վկայականը եղած է Մաքիստրոս Արուեստից Տիտղոս՝ Անգլերէն լեզուի ուսուցման մէջ, Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս և 1980-ին ամուսնացած է Սիլվա Տագէսեանի հետ ու բախտաւորուած երկու զաւակներով՝ աղջիկ մը և մանչ մը։ 2009-ին հանգստեան կոչուած է 25 տարիներու ծառայութենէ մը ետք՝ Լոս Անճըլոսի դպրոցական միացեալ ցանցին մէջ, ինը տարի որպէս ուսողութեան ուսուցիչ և 16 տարի որպէս փոխ-տնօրէն։ Անդամ է Թէքէեան Մշակութային Միութեան Միացեալ Նահանգներու և Գանատայի Կեդրոնական Վարչութեան։  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Արա Ահարոնեան Ծնած է Թրիփոլի, Լիբանան։ Նախնական ուսումը ստացած է Պէյրութի ՀԲԸՄ-ի Յովակիմեան-Մանուկեան երկրորդական վարժարանին մէջ։ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին հետեւանքով, 1976-ին կը տեղափոխուի Միացեալ Նահանգներ եւ կ՚աւարտէ Քալիֆորնիոյ համալսարանի Էլէքթրոնիք ճարտարագիտութեան բաժինը։ Անդամ է ՌԱԿ-ի եւ երիտասարդական տարիներէն մինչ օրս վարած է եւ կը վարէ պատասխանատու պաշտօններ կուսակցութենէն եւ Թէքէեան Մշակութային Միութենէն ներս։ «Նոր Օր» պաշտօնաթերթի երկարամեայ աշխատակից։Ահարոնեան գործօն տարր մըն է լոսանճելըսահայ կեանքէն ներս, ներկայացնելով ՌԱԿ-ը համագաղութային ծրագիրներու մէջ։ Հեղինակ է Հայաստանի, Արցախի եւ Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան նուիրուած հատորներու։ Ներկայիս կը պաշտօնավարէ ապահովագրական ընկերութեան մը մէջ, որպէս ծրագրող-խորհրդատու։