Հայ
Խաչիկ Ճանոյեան
«Նուիրում ՌԱԿի ճամբով Յիսնամեայ գործունէութեան արձանագրութիւն» Հեղինակ՝ ՅԱԿՈԲ ԳԱՍԱՐՃԵԱՆ
«Նուիրում ՌԱԿի ճամբով Յիսնամեայ գործունէութեան արձանագրութիւն» Հեղինակ՝ ՅԱԿՈԲ ԳԱՍԱՐՃԵԱՆ
Օգոստոս 24 , 2017 , 17:54

Այս օրերուն մեծագոյն ուրախութեամբ ստացայ եւ հաճոյքով կարդացի լիբանանահայ ծանօթ հասարակական գործիչ, ՌԱԿ Կեդրոնական վարչութիւններու, Ֆրանսայի, Եւրոպայի եւ Լիբանանի Շրջանային վարչութիւններու երբեմնի ատենապետ, ԹՄՄ Հիմնադիրներու Մարմնի ատենապետ, ՀԲԸ Միութեան (ի ծնէ անդամ) Եւրոպայի եւ Լիբանանի բազմաբեղուն ղեկավար, Հայաստանի եւ Հայց. Առաքելական Եկեղեցւոյ ամբողջանուէր ծառայող եւ Լիբանանի պետական խորհրդարանի առաջին եւ ցարդ միակ, երկու շրջանի ՌԱԿի երեսփոխան՝ Ընկ. Յակոբ Գասարճեանի վերոնշեալ խորագիրը կրող հատորը:

«Նուիրում ՌԱԿի ճամբով» խորագիրը կրող 332 էջնոց հատորը, շատ գեղեցիկ տպագրութեամբ գիրք մըն է, որ լոյս տեսած է Երեւանի «Տիգրան Մեծ» հրատարակչատունէն:

Հատորը հաւաքած եւ խմբագրած է ծանօթ մտաւորական, Պուէնոս Այրէսի «Սարդարապատ» թերթի նախկին խմբագիր, ՀԲԸ Միութեան Հայաստանի գործավար՝ Ընկ. Յովիկ Էօրտեքեան:

Այս հատորը, հեղինակին ըսածին պէս «դասական իմաստով յուշագրութիւն մը չէ, այլ զանազան առիթներու մամուլի մէջ լոյս տեսած գրառումներու, նոթերու, անձնական արխիւիս եւ մամուլի մէջ լոյս տեսած նիւթերու մէկտեղումն է, որոնց ընթերցումը առիթը կու տայ նաեւ վերյիշելու, վերարժեւորելու անցնող տասնամեակներու ապրուած կեանքը եւ մանաւանդ դասեր քաղելու անկէ»:

Յառաջաբանին մէջ դրած այս բացատրութենէն ետք, հեղինակը, մարդկային ազնուագոյն ոգիով եւ քրիստոնէական խոնարհութեամբ եւ համեստութեամբ կ՚աւելցնէ. «Վերելքներով եւ ընկրկումներով հարուստ ժամանակաշրջան մըն էր, որ անկասկած իր հետքը թողուց գործունէութեանս յաջորդող տարիներու վրայ: Իբրեւ ժամանակակիցը ազգային-քաղաքական ու կուսակցական կարեւոր իրադարձութիւններու կ՚անդրադառնամ մեր յաջողութիւններու եւ միեւնոյն ատեն գործած անհատական թէ հաւաքական սխալներուն, վրիպումներուն եւ նոյնիսկ մեղքերուն, թէեւ ջանացած եմ նուազագոյն սխալը գործել, բայց սխալներուս համար ներողութիւն կը խնդրեմ ընտանիքէս, կուսակցութենէս, համախոհներէս թէ հակառակորդներէս: Աշխատողն է որ սխալներ կը գործէ»: Ահա այս ոգիով գրուած է այս հատորը, որուն համար ձեռքի ամուր սեղմումով կը շնորհաւորեմ հեղինակը, երանի տալով, որ մեր ներկայ տարեց կամ երիտասարդ ղեկավարները օրինակ առնեն Ընկ. Յակոբ Գասարճեանէն եւ նման ներողամիտ եւ ջերմ ոգիով վարուին իրենց շարքային ընկերներուն եւ համակիրներուն հետ:

Ընկ. Յակոբ Գասարճեանի այս հատորը ամէն բանէ առաջ ցոյց կու տայ հեղինակին կազմակերպուածութեան շնորհքը: Յիսուն-վաթսուն տարիներու նկարներ, գրութիւններ, դէպքերու յիշողութիւններ այնքան գեղեցիկ ձեւով տուած է, իւրաքանչիւր նկարին մէջ երեւցող անձերուն անունները, առիթները, թուականները գրի առած է եւ զանոնք գիրքին մէջ դրած է:

332 էջնոց հատորին մէջ տրուած են հեղինակին ընտանեկան, մանկութեան, ազգային-հասարակական կեանքի տեղեկութիւններու, ձեռնարկներու, ժողովներու նկարներն ու նկարագրութիւնները: Հոն կը գտնենք Ֆրանսայի, Եւրոպայի, Լիբանանի, Հայաստանի խորհրդարաններէն ներս, Հարաւ. Ամերիկա, ԱՄՆ տուած այցելութիւններէն, ժողովներէն նկարներ եւ բացատրութիւններ: Իսկ գիրքի վերջաւորութեան կը տեսնենք հեղինակին զանազան առիթներու արտասանած խօսքերը եւ ճառերը, որոնք շատ գեղեցիկ ելոյթներ ըլլալով, անոնք առանձին գիրքի մէջ հրատարակուելու արժանի են, մանաւանդ նորահաս սերունդին համար, որոնք ՌԱԿի մասին այնքան շատ շահեկան տեղեկութիւններ պիտի ունենան:

Ընկ. Յակոբ Գասարճեան ծնած եւ հասակ առած է Սեդրակ եւ Վալենթին Գասարճեաններուն բարօր ընտանիքին մէջ: Հայրը առեւտուրի յաջողակ վաճառական մըն է, որուն գործը իր միակ մանչ զաւակը՝ Յակոբ կը շարունակէ: Ողբ. Սեդրակը եւ Վալենթինը, ինչպէս նաեւ երեք զաւակները ի ծնէ Բարեգործականի անդամ եղած են եւ մեծագոյն հաւատքով ծառայած են մեր ժողովուրդին բարեսիրական այս միութեան միջոցաւ:

Ընկ. Յակոբ Գասարճեան այսպիսի ընտանիքի մէջ ծնած եւ հասակ առած է, ճիշդ ասոր համար է, որ հեղինակը փոխանակ իր ամբողջ կեանքը միայն առեւտուրով անցընելու եւ առաւել հարստանալու, ան ժամեր եւ օրեր տրամադրած է իր «փոքր ածու»ին՝ հայ ժողովուրդին ծառայելու համար: Այո՛, ան կրնար դիւրութեամբ մաս կազմել լիբանանեան, ֆրանսական կամ առեւտրական շրջանակներուն եւ հեռու մնալ հայութենէն, բայց ան Աստուածապարգեւ իր ողջ կեանքը նուիրեց հայ ժողովուրդին, նիւթական եւ բարոյական ծառայութիւններ մատուցելով:

Ընկ. Յակոբ Գասարճեան տակաւին իր առոյգ եւ հասուն տարիքի մէջ է: Վստահ ենք, որ ան մեր շրջանակին տակաւին շատ տալիք ունի եւ շատ գեղեցիկ ու պայծառ օրինակ մըն է մեր նորահաս սերունդին համար:

Սրտանց կը շնորհաւորենք Ընկ. Յակոբ Գասարճեանը այս հատորին համար: Մեր սրտագին մաղթանքն է, որ կուսակցական մեր ղեկավարները նման հատորներով կարենան գրի առնել մեր կուսակցութեան եւ ազգային կեանքի պատմութիւնը, տալ նման հարազատութեամբ:

Կենսառողջ երկար տարիներ եւ բեղուն ծառայութիւններ մեր սիրելի ղեկավար ընկերոջ:

 

 

Լրահոս - 19 Նոյեմբեր 2017
Սիւնակագիրներ
Հրաչ Սեփեթճեան Ծնած է 1969-ին, Պէյրութ, Լիբանան։Կիպրոսի ՀԲԸՄ Մելգոնեան Կրթական Հաստատութիւնը աւարտած է 1987-ին։Երեւանի Պետական Համալսարանի Հայկական Բանասիրական բաժանմունքէն շրջանաւարտ ՝1994-ին։1980-ական թուականներէն կ՚աշխատակցի «Զարթօնք»ին եւ ապա՝ «Նոր Օր»ին։1994-2000 օգնական խմբագիր «Զարթօնք»ի։1993-էն ի վեր հայոց լեզուի, գրականութեան, պատմութեան եւ մշակոյթի ուսուցիչ Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ։Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ եղած է եւ է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի, ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի շրջանակներէն ներս, վարելով զանազան պաշտօններ։Ներկայիս՝ ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տէմիրճեան վարժարանի Հայերէնի Բաժանմունքի վարիչ։ «Նոր Օր»ի խմբագիր՝ Մարտ 2016-էն։  
Վաչէ Սեմերճեան Ծնած է 1938-ին, Պէյրութ, Լիբանան։ Շրջանաւարտ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն եւ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն՝ որպէս քիմիագէտ։ Շրջան մը եղած է ուսուցիչ Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն ներս։ Ապա, վկայուելով որպէս կաշուեմշակութեան վարպետ, տասը տարի  կը գործուղղուի Եթովպիա եւ Աֆղանիստան։ 1976-ին կը հաստատուի Միացեալ Նահանգներու արեւմտեան ափ, գործօն անդամ դառնալով ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի։ Կաշուեմշակութեամբ աշխատելէ ետք, կը հրաւիրուի Հոլիվուտի ԹՄՄ Արշակ Տիգրանեան վարժարան, դասաւանդելու համար հայագիտական նիւթեր։ Հանգստեան կը կոչուի 2009 թուականին։1956-էն ի վեր կ՚աշխատակցի ռամկավար ազատական մամուլին։ 1977-էն առ այսօր ծաւալուն գործունէութիւն ունեցած է «Նոր Օր»էն ներս որպէս խորհրդական եւ ղեկավար։  Վեց տարի եղած է պատասխանատու խմբագիրը «Նոր Օր» շաբաթաթերթին։Վաչէ Սեմերճեան հեղինակ է չորս հատորներու. «Ապրուած սփիւռքը», «Յիշատակելի դիմաքանդակներ», եւ «Լուսարձակին տակ» Ա. Եւ Բ. հատորներ։ 
Յակոբ Մարտիրոսեան   Ծնած է Սուրիոյ Արաբ-բունար գիւղաքաղաքը 1943 թուականին։ 1949-ին Հալէպ փոխադրուած է ուր յաճախած է տեղւոյն Կրթասիրաց վարժարանը, ապա Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միութեան, Լազար Նաճարեան-Գալուստ Կիւլպէնկեան երկրորդական վարժարանը, եւ վկայուած 1964-ին։ Նոյն տարին, քաղաքական աննպաստ պայմաններու հետեւանքով ընտանեօք վերադարձած են Լիբանան, Պէյրութ, ուր շարունակած է իր ուսումը, հաշուապահութեան եւ տնտեսագիտութեան մարզերուն մէջ։ Ապա լծուած աշխատանքի զանազան հաստատութիւններու մէջ, ինչպէս Ապրոյեան հաստատութիւն եւ Պանք Ալ Արապի, վարելով բաժնի տնօրէնութեան պաշտօններ։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս, Միացեալ նահանգներ, ուր շարունակած է աշխատիլ արհեստավարժ  ինքնաշարժի ընկերութիւններու եւ հաստատութիւններու մէջ, ուսումը շարունակելով եւ մասնագիտանալով այդ ճիւղին մէջ։Հանգստեան կոչուած է 2012 թուականին։ Յակոբ Մարտիրոսեան անդամակցած է Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան, ՀԲԸՄ-ին եւ Թէքեան Մշակութային Միութեան, 1958 թուականէն սկսեալ, Հալէպի մէջ, Սուրիա։ Ան շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական գործունէութիւնները Լիբանանի մէջ, Պէյրութ, ուր անդամակցած է Փորթուգալեան ակումբին, եւ եղած է հիմնադիրը Անթիլիասի ՌԱԿ Յովսէփեան ակումբին։  Լոս Անճելըսի մէջ, շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական  աշխատանքները վարելով ատենադպիրի պաշտօններ Գերսամ Ահարոնեան ակումբին եւ ՌԱԿ Արեւմտեան Ամերիկայի Շրջանային Վարչութեանց մէջ, ատենապետի պաշտօն՝ Ռուբէն Հերեան ակումբի, եւ «Նոր Օր» շաբաթաթերթի խմբագիրի պաշտօնը 2011 թուականէն մինչև Մարտ 2016 թուականը:  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Խաչիկ Ճանոյեան Ծնած է Մուսուլ, Իրաք։ Շատ փոքր տարիքէն կը կորսնցնէ մայրն ու հայրը։ 1956-ին  կը տեղափոխուի Պաղտատ։ 1966-ին կ՚աւարտէ Պաղտատի պետական համալսարանը, վկայուելով լեզուագիտական գոլէճի սպաներէնի բաժինէն։Պաղտատի մէջ եղած է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի։ 1968-ին անցնելով Պէյրութ հայագիտական ուսումը կը ստանայ Երուանդ Հիւսիսեան հայագիտական հիմնարկէն եւ նոյն տարիներուն կը զբաղի ուսուցչութեամբ։ Նոյն տարին կ՚անդամագրուի ՌԱԿ-ին։ 1972-ին կը վերադառնայ Պաղտատ, որպէս հայերէնի ուսուցիչ։ Յաջորդ տարի կ՚անցնի Արժանթին, ուր կը վարէ ՀԲԸՄ-ի Պուէնոս Այրեսի մասնաճիւղի վարիչ քարտուղարի պաշտօնը եւ միութեան «Լուսաբաց» եռամսեայի խմբագրութիւնը։ Հիմնադիրներէն է Մարի Մանուկեան վարժարանին։1975-էն ի վեր կ՚ապրի եւ կը գործէ Լոս Անճելըսի մէջ։ Եղած է «Նոր Օր»ի վարչական պատասխանատու, խմբագիրի օգնական եւ խմբագրական կազմերու անդամ։ Կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։Ճանոյեան շատ գործօն տարր մըն է Լոս Անճելըսի մէջ։  Հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը Իրաքահայերու Միութեան։ ՀԲԸՄ-էն, ԹՄՄ-էն եւ ՌԱԿ-էն ներս տարած է եւ կը տանի բազմաբեղուն աշխատանք։35 տարի շարունակ հիմնած եւ ղեկավարած է Հայ Ընտանեկան Շաբաթօրեայ վարժարանը։ Մեծապէս նպաստած է գաղութահայ մշակութային եւ գրական կեանքին, եկեղեցական կեանքին եւ պարգեւատրուած է բազմաթիւ շքանշաններով եւ պատուոյ գիրերով։ Ամուսնացած է, ունի երեք զաւակ եւ հինգ թոռնիկ։
Մինաս Գոճայեան Ծնած է Պէյրութ, 1946-ին։ Յաճախած է ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանը, ապա հետեւած է լեզուի եւ գրականութեան դասընթացքներու Փարիզի մէջ եւ աւարտած՝ Երեւանի Պետական Համալսարանի Բանասիրական ճիւղը, միաժամանակ հետեւելով հնագոյն պատմութեան եւ հնագիտութեան դասընթացքներու։ Դոկտորական աստիճան կը ստանայ 1980-ին։Հայոց լեզու, գրականութիւն, պատմութիւն եւ մշակոյթ դասաւանդած է Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն եւ Լոս Անճելըսի ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տեմիրճեան վարժարանէն ներս։ Աշխատակցած է եւ կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։ Եղած է «Նոր Օր» շաբաթաթերթի պատասխանատու խմբագիր։ Անգլիատառ AIM-ի հիմնադիր-խմբագիրներէն է եւ ներկայիս մաս կը կազմէ Keghart.com-ի խմբագրութեան եւ պատասխանատու խմբագիրն է Երուսաղէմի «Սիոն» պաշտօնաթերթին։Խմբագրած եւ պարզեցուցած է հայ դասական գրողներու գործեր, նաեւ հեղինակ է հայոց լեզուի եւ պատմութեան դասագիրքերու։ Խմբագիրն է «Պատմութիւն Չորք-Մարզպանի» յուշամատեանին։  
Գէորգ Քէօշկէրեան Ծնած է Երուսաղէմ և վեց տարեկանին ընտանիքին հետ փոխադրուած է Հալէպ։ Ուսման բարձրագոյն վկայականը եղած է Մաքիստրոս Արուեստից Տիտղոս՝ Անգլերէն լեզուի ուսուցման մէջ, Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս և 1980-ին ամուսնացած է Սիլվա Տագէսեանի հետ ու բախտաւորուած երկու զաւակներով՝ աղջիկ մը և մանչ մը։ 2009-ին հանգստեան կոչուած է 25 տարիներու ծառայութենէ մը ետք՝ Լոս Անճըլոսի դպրոցական միացեալ ցանցին մէջ, ինը տարի որպէս ուսողութեան ուսուցիչ և 16 տարի որպէս փոխ-տնօրէն։ Անդամ է Թէքէեան Մշակութային Միութեան Միացեալ Նահանգներու և Գանատայի Կեդրոնական Վարչութեան։  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Արա Ահարոնեան Ծնած է Թրիփոլի, Լիբանան։ Նախնական ուսումը ստացած է Պէյրութի ՀԲԸՄ-ի Յովակիմեան-Մանուկեան երկրորդական վարժարանին մէջ։ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին հետեւանքով, 1976-ին կը տեղափոխուի Միացեալ Նահանգներ եւ կ՚աւարտէ Քալիֆորնիոյ համալսարանի Էլէքթրոնիք ճարտարագիտութեան բաժինը։ Անդամ է ՌԱԿ-ի եւ երիտասարդական տարիներէն մինչ օրս վարած է եւ կը վարէ պատասխանատու պաշտօններ կուսակցութենէն եւ Թէքէեան Մշակութային Միութենէն ներս։ «Նոր Օր» պաշտօնաթերթի երկարամեայ աշխատակից։Ահարոնեան գործօն տարր մըն է լոսանճելըսահայ կեանքէն ներս, ներկայացնելով ՌԱԿ-ը համագաղութային ծրագիրներու մէջ։ Հեղինակ է Հայաստանի, Արցախի եւ Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան նուիրուած հատորներու։ Ներկայիս կը պաշտօնավարէ ապահովագրական ընկերութեան մը մէջ, որպէս ծրագրող-խորհրդատու։