Հայ
Խաչիկ Ճանոյեան
Հայերէն Լեզուի Ուսուցման Ծրագիր Փասատինայի Կրթական Խորհուրդի Կողմէ. Հարցազրոյց Դոկտ. Էրիք Սահակեանի Հետ
Հայերէն Լեզուի Ուսուցման Ծրագիր Փասատինայի Կրթական Խորհուրդի Կողմէ. Հարցազրոյց Դոկտ. Էրիք Սահակեանի Հետ
Մայիս 27 , 2020 , 00:25

Հայերէն Լեզուի Ուսուցման Ծրագիր Փասատինայի Կրթական Խորհուրդի Կողմէ

Armenian Dual Language Immersion High School Program

Հարցազրոյց Դոկտ. Էրիք Սահակեանի Հետ

 

2020-2021-ի կրթաշրջանի, Փասատինայի Պլէր մեծանուն եւ շատ ծանօթ երկրորդական պետական վարժարանէն ներս, պիտի դասաւանդուի հայերէն լեզու եւ յետագայ տարիներուն պիտի աւելնան հայ գրականութեան եւ հայոց պատմութեան դասերը։

Այս նիւթերը պիտի դասաւանդուին Արեւմտահայերէնի եւ Արեւելահայերէնի որակաւորուած մասնագէտ ուսուցիչ-ուսուցչուհիներու կողմէ։

Անշուշտ, ամէնօրեայ հայկական վարժարաններու դերը, ազգակերտման եւ ազգապահպանման տեսակէտով անբաղդատելի են նման ծրագիրներու, կամ՝ շաբաթօրեայ վարժարաններու հետ։

Այսօր, Ամերիկայի Արեւմտեան Ափին վրայ ունինք մօտ 12 ամէնօրեայ վարժարաններ։ Հոն 6-8 հազար հայորդիներ կը յաճախեն։ Անկէ դուրս նուազագոյնը 80 հազարէ աւելի հայ փոքրիկներ ունինք, որոնք պետական կամ ոչ հայկական դպրոց կը յաճախեն, անոնք զրկուած են հայերէն սորվելու առիթէն։

Նման պետական դպրոցներուն կողմէ տրամադրուած ծրագիրը, մեծապէս պիտի օգնէ, որ հայ փոքրիկներէն ոմանք, առիթը պիտի ունենան իրենց մայրենի լեզուն սորվելու եւ շփուելու ոչ հայ աշակերտներու հետ։

Այս առիթով հեռաձայնազրոյց մը ունեցանք Փասատինայի Կրթական Խորհուրդի փոխ վարիչ (Assistant Superintendent)՝ Դոկտ. Էրիք Սահակեանին հետ, այս ծրագիրին մասին յաւելեալ տեղեկութիւններ ունենալու համար։

Յիշենք, թէ Փասատինայի Կրթական Խորհուրդը մօտ 25 վարժարաններ եւ 18,400 աշակերտ-աշակերտուհիներ ունի։

Դոկտ. Էրիք Սահակեան հակառակ իր երիտասարդ տարիքին հոյակապ կրթական մշակ մըն է, որ ոչ միայն հայութեան, այլ՝ ողջ ԱՄՆ կրթական շրջանակին հպարտութիւնն է։ Բարձրագոյն վկայականներու արժանացած է, բայց մանաւանդ լայնատարած եւ խորունկ փորձառութիւն կուտակած է՝ Ամերիկեան կրթական ասպարէզին մէջ։

Ան եղած է տնօրէն Կլենտէյլի, Փասատինայի դպրոցներուն մէջ։ Եղած է աշակերտական խորհրդատու, հոգեբանական խորհուրդի անդամ Լոս Անճելըս ու գաւառի կրթական ցանցի, բազմաթիւ եւ կրթական բազմաբնոյթ դասընթացքներու հետեւած է ան։

 

Խաչիկ Ճանոյեան.- Ի՞նչ կը հասկնանք երկլեզու  ծրագիր ըսելով։

Էրիք Սահակեան.- Երկլեզու ծրագիրէն ներս դասաւանդութիւնը կ՚ըլլայ երկու լեզուներով անգլերէն եւ երկրորդ լեզուով մը։ Երկրորդական վարժարանի պարագային աշակերտներուն կը դասաւանդուի օտար լեզու մը, շաբաթը երկու կամ երեք ժամ տեւողութեամբ։

Այս ծրագիրին շնորհիւ աշակերտին միտքը կ՚ընտելանայ երկու լեզուով մտածելու եւ կ՚ունենայ այլ մշակոյթներ գնահատելու յատկութիւնը։

Մեր ծրագիրին նպատակն է պատրաստել երկու լեզու կամ աւելի լեզուներ խօսող, մտածող, ընթերցող եւ գրող անհատներ մեր երկրին համար։ Ճիշդ ասոր համար է, որ Փասատինայի Կրթական Խորհուրդը առաջին խորհուրդն է, որ ողջ Ամերիկայի մէջ նման ծրագիր մը ունի պետական դպրոցի մը համար։

Խ.Ճ.-  Այդ դպրոցը ընդունovելու համար ի՞նչ պայմաններ կան։

Է.Ս.-  Այդ դպրոցը ընդունovելու համար, անհրաժեշտ է որ նախ աշակերտը Փասատինայի բնակիչ պէտք է ըլլայ, կամ հարեւան քաղաքներու կամ որեւէ քաղաքի բնակիչ։ Դիմողը (9-րդ-12-րդ) դասարանի աշակերտ պէտք է ըլլայ։

Մինչեւ Օգոստոս 6, 2020 կարելի է դիմել www.openenrolment.info հասցէին կամ հեռաձայնել (626)396-3606 թիւին։

Խ.Ճ-. Կրթական ծրագիրին մասին խօսինք, ի՞նչ լեզուով դասաւանդութիւններ տեղի պիտի ունենան Արեւելահայերէն կամ Արեւմտահայերէն։

Է.Ս.- Երկու լեզուներն ալ հաւասարապէս պիտի դասաւանդուին։ Աշակերտը մուտքի քննութեան պէտք չունի։

Դասաւանդումը տեղի պիտի ունենայ չորս մակարդակով AI, AII, AIII, A IV։

Անշուշտ հայերէն գիտնալը պայման չէ, որովհետեւ այս դպրոցը գալով աշակերտը կրնայ հայերէն սորվիլ սկսնակ մակարդակին արձանագրovելով, եւ ինչպէս ըսինք հայերէն պիտի դասաւանդուի հայերէն լեզուի որակաւորման եւ մասնագէտ ուսուցիչ-ուսուցչուհիներու կողմէ։

Պլէր դպրոցը իր շէնքով եւ կրթական մակարդակով շատ ծանօթ դպրոց մըն է, որուն բոլոր բարիքները պիտի վայելեն նորեկ արձանագրուող սաները, կը հրաւիրեմ մեր յարգելի ծնողները, ժամադրութեամբ օր մը կարենան այցելել այս դպրոցը եւ տեսնեն թէ ինչպիսի նախանձելի դպրոց մըն է այս կրթարանը։

Խ.Ճ.- Վերջաւորութեան, ինչպէ՞ս ծնունդ առաւ այս ծրագիրը։

Է.Ս.- Խումբ մը Փասատինա բնակող հայ քաղաքացիներ, մեզի դիմելով հետաքրքրութիւն ցոյց տուին եւ ուզեցին հայերէն սորվեցնող պետական դպրոց մը, որպէսզի իրենց զաւակները պետական վարժարանի ծրագիրին կողքին սորվին նաեւ իրենց մայրենի լեզուն։

Փասատինայի Կրթական Խորհուրդը ուսումնասիրեց այս դիմումը յղացաւ այս ծրագիրը։

Կը յուսամ, որ հայ համայնքի ծնողները պիտի օգտուին այս հնարաւորութենէն եւ իրենց զաւակները կը ղրկեն այս դպրոցը։

Խ.Ճ.- Պրն. Սահակեան սրտանց կը շնորհաւորեմ Ձեզ եւ Փասատինայի Կրթական Խորհուրդը այս եզակի ծրագիրին համար, Ձեզի կը մաղթենք նորանոր յաջողութիւններ։

Մեր գնահատանքի եւ շնորհաւորութեան խօսքերը բոլոր այդ թանկագին ազգայիններուն ինչպիսի են՝ Տիկ. Մարօ Եագուպեան եւ Տիկ. Արսինէ Շիրվանեան, որոնց տենդագին աշխատանքին եւ հետապնդումին, կրցան Փասատինայի Կրթական Խորհուրդին հետ նման ծրագիրի մը հիմը դնել։

Բոլորին վարձքը կատար։

 

 ԽԱՉԻԿ ՃԱՆՈՅԵԱՆ


Լրահոս - 05 Յուլիս 2020
Սիւնակագիրներ
Հրաչ Սեփեթճեան Ծնած է 1969-ին, Պէյրութ, Լիբանան։Կիպրոսի ՀԲԸՄ Մելգոնեան Կրթական Հաստատութիւնը աւարտած է 1987-ին։Երեւանի Պետական Համալսարանի Հայկական Բանասիրական բաժանմունքէն շրջանաւարտ ՝1994-ին։1980-ական թուականներէն կ՚աշխատակցի «Զարթօնք»ին եւ ապա՝ «Նոր Օր»ին։1994-2000 օգնական խմբագիր «Զարթօնք»ի։1993-էն ի վեր հայոց լեզուի, գրականութեան, պատմութեան եւ մշակոյթի ուսուցիչ Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ։Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ եղած է եւ է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի, ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի շրջանակներէն ներս, վարելով զանազան պաշտօններ։Ներկայիս՝ ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տէմիրճեան վարժարանի Հայերէնի Բաժանմունքի վարիչ։ «Նոր Օր»ի խմբագիր՝ Մարտ 2016-էն։  
Վաչէ Սեմերճեան Ծնած է 1938-ին, Պէյրութ, Լիբանան։ Շրջանաւարտ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն եւ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն՝ որպէս քիմիագէտ։ Շրջան մը եղած է ուսուցիչ Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն ներս։ Ապա, վկայուելով որպէս կաշուեմշակութեան վարպետ, տասը տարի  կը գործուղղուի Եթովպիա եւ Աֆղանիստան։ 1976-ին կը հաստատուի Միացեալ Նահանգներու արեւմտեան ափ, գործօն անդամ դառնալով ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի։ Կաշուեմշակութեամբ աշխատելէ ետք, կը հրաւիրուի Հոլիվուտի ԹՄՄ Արշակ Տիգրանեան վարժարան, դասաւանդելու համար հայագիտական նիւթեր։ Հանգստեան կը կոչուի 2009 թուականին։1956-էն ի վեր կ՚աշխատակցի ռամկավար ազատական մամուլին։ 1977-էն առ այսօր ծաւալուն գործունէութիւն ունեցած է «Նոր Օր»էն ներս որպէս խորհրդական եւ ղեկավար։  Վեց տարի եղած է պատասխանատու խմբագիրը «Նոր Օր» շաբաթաթերթին։Վաչէ Սեմերճեան հեղինակ է չորս հատորներու. «Ապրուած սփիւռքը», «Յիշատակելի դիմաքանդակներ», եւ «Լուսարձակին տակ» Ա. Եւ Բ. հատորներ։ 
Յակոբ Մարտիրոսեան   Ծնած է Սուրիոյ Արաբ-բունար գիւղաքաղաքը 1943 թուականին։ 1949-ին Հալէպ փոխադրուած է ուր յաճախած է տեղւոյն Կրթասիրաց վարժարանը, ապա Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միութեան, Լազար Նաճարեան-Գալուստ Կիւլպէնկեան երկրորդական վարժարանը, եւ վկայուած 1964-ին։ Նոյն տարին, քաղաքական աննպաստ պայմաններու հետեւանքով ընտանեօք վերադարձած են Լիբանան, Պէյրութ, ուր շարունակած է իր ուսումը, հաշուապահութեան եւ տնտեսագիտութեան մարզերուն մէջ։ Ապա լծուած աշխատանքի զանազան հաստատութիւններու մէջ, ինչպէս Ապրոյեան հաստատութիւն եւ Պանք Ալ Արապի, վարելով բաժնի տնօրէնութեան պաշտօններ։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս, Միացեալ նահանգներ, ուր շարունակած է աշխատիլ արհեստավարժ  ինքնաշարժի ընկերութիւններու եւ հաստատութիւններու մէջ, ուսումը շարունակելով եւ մասնագիտանալով այդ ճիւղին մէջ։Հանգստեան կոչուած է 2012 թուականին։ Յակոբ Մարտիրոսեան անդամակցած է Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան, ՀԲԸՄ-ին եւ Թէքեան Մշակութային Միութեան, 1958 թուականէն սկսեալ, Հալէպի մէջ, Սուրիա։ Ան շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական գործունէութիւնները Լիբանանի մէջ, Պէյրութ, ուր անդամակցած է Փորթուգալեան ակումբին, եւ եղած է հիմնադիրը Անթիլիասի ՌԱԿ Յովսէփեան ակումբին։  Լոս Անճելըսի մէջ, շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական  աշխատանքները վարելով ատենադպիրի պաշտօններ Գերսամ Ահարոնեան ակումբին եւ ՌԱԿ Արեւմտեան Ամերիկայի Շրջանային Վարչութեանց մէջ, ատենապետի պաշտօն՝ Ռուբէն Հերեան ակումբի, եւ «Նոր Օր» շաբաթաթերթի խմբագիրի պաշտօնը 2011 թուականէն մինչև Մարտ 2016 թուականը:  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Խաչիկ Ճանոյեան Ծնած է Մուսուլ, Իրաք։ Շատ փոքր տարիքէն կը կորսնցնէ մայրն ու հայրը։ 1956-ին  կը տեղափոխուի Պաղտատ։ 1966-ին կ՚աւարտէ Պաղտատի պետական համալսարանը, վկայուելով լեզուագիտական գոլէճի սպաներէնի բաժինէն։Պաղտատի մէջ եղած է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի։ 1968-ին անցնելով Պէյրութ հայագիտական ուսումը կը ստանայ Երուանդ Հիւսիսեան հայագիտական հիմնարկէն եւ նոյն տարիներուն կը զբաղի ուսուցչութեամբ։ Նոյն տարին կ՚անդամագրուի ՌԱԿ-ին։ 1972-ին կը վերադառնայ Պաղտատ, որպէս հայերէնի ուսուցիչ։ Յաջորդ տարի կ՚անցնի Արժանթին, ուր կը վարէ ՀԲԸՄ-ի Պուէնոս Այրեսի մասնաճիւղի վարիչ քարտուղարի պաշտօնը եւ միութեան «Լուսաբաց» եռամսեայի խմբագրութիւնը։ Հիմնադիրներէն է Մարի Մանուկեան վարժարանին։1975-էն ի վեր կ՚ապրի եւ կը գործէ Լոս Անճելըսի մէջ։ Եղած է «Նոր Օր»ի վարչական պատասխանատու, խմբագիրի օգնական եւ խմբագրական կազմերու անդամ։ Կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։Ճանոյեան շատ գործօն տարր մըն է Լոս Անճելըսի մէջ։  Հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը Իրաքահայերու Միութեան։ ՀԲԸՄ-էն, ԹՄՄ-էն եւ ՌԱԿ-էն ներս տարած է եւ կը տանի բազմաբեղուն աշխատանք։35 տարի շարունակ հիմնած եւ ղեկավարած է Հայ Ընտանեկան Շաբաթօրեայ վարժարանը։ Մեծապէս նպաստած է գաղութահայ մշակութային եւ գրական կեանքին, եկեղեցական կեանքին եւ պարգեւատրուած է բազմաթիւ շքանշաններով եւ պատուոյ գիրերով։ Ամուսնացած է, ունի երեք զաւակ եւ հինգ թոռնիկ։
Մինաս Գոճայեան Ծնած է Պէյրութ, 1946-ին։ Յաճախած է ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանը, ապա հետեւած է լեզուի եւ գրականութեան դասընթացքներու Փարիզի մէջ եւ աւարտած՝ Երեւանի Պետական Համալսարանի Բանասիրական ճիւղը, միաժամանակ հետեւելով հնագոյն պատմութեան եւ հնագիտութեան դասընթացքներու։ Դոկտորական աստիճան կը ստանայ 1980-ին։Հայոց լեզու, գրականութիւն, պատմութիւն եւ մշակոյթ դասաւանդած է Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն եւ Լոս Անճելըսի ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տեմիրճեան վարժարանէն ներս։ Աշխատակցած է եւ կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։ Եղած է «Նոր Օր» շաբաթաթերթի պատասխանատու խմբագիր։ Անգլիատառ AIM-ի հիմնադիր-խմբագիրներէն է եւ ներկայիս մաս կը կազմէ Keghart.com-ի խմբագրութեան եւ պատասխանատու խմբագիրն է Երուսաղէմի «Սիոն» պաշտօնաթերթին։Խմբագրած եւ պարզեցուցած է հայ դասական գրողներու գործեր, նաեւ հեղինակ է հայոց լեզուի եւ պատմութեան դասագիրքերու։ Խմբագիրն է «Պատմութիւն Չորք-Մարզպանի» յուշամատեանին։  
Գէորգ Քէօշկէրեան Ծնած է Երուսաղէմ և վեց տարեկանին ընտանիքին հետ փոխադրուած է Հալէպ։ Ուսման բարձրագոյն վկայականը եղած է Մաքիստրոս Արուեստից Տիտղոս՝ Անգլերէն լեզուի ուսուցման մէջ, Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս և 1980-ին ամուսնացած է Սիլվա Տագէսեանի հետ ու բախտաւորուած երկու զաւակներով՝ աղջիկ մը և մանչ մը։ 2009-ին հանգստեան կոչուած է 25 տարիներու ծառայութենէ մը ետք՝ Լոս Անճըլոսի դպրոցական միացեալ ցանցին մէջ, ինը տարի որպէս ուսողութեան ուսուցիչ և 16 տարի որպէս փոխ-տնօրէն։ Անդամ է Թէքէեան Մշակութային Միութեան Միացեալ Նահանգներու և Գանատայի Կեդրոնական Վարչութեան։  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Արա Ահարոնեան Ծնած է Թրիփոլի, Լիբանան։ Նախնական ուսումը ստացած է Պէյրութի ՀԲԸՄ-ի Յովակիմեան-Մանուկեան երկրորդական վարժարանին մէջ։ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին հետեւանքով, 1976-ին կը տեղափոխուի Միացեալ Նահանգներ եւ կ՚աւարտէ Քալիֆորնիոյ համալսարանի Էլէքթրոնիք ճարտարագիտութեան բաժինը։ Անդամ է ՌԱԿ-ի եւ երիտասարդական տարիներէն մինչ օրս վարած է եւ կը վարէ պատասխանատու պաշտօններ կուսակցութենէն եւ Թէքէեան Մշակութային Միութենէն ներս։ «Նոր Օր» պաշտօնաթերթի երկարամեայ աշխատակից։Ահարոնեան գործօն տարր մըն է լոսանճելըսահայ կեանքէն ներս, ներկայացնելով ՌԱԿ-ը համագաղութային ծրագիրներու մէջ։ Հեղինակ է Հայաստանի, Արցախի եւ Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան նուիրուած հատորներու։ Ներկայիս կը պաշտօնավարէ ապահովագրական ընկերութեան մը մէջ, որպէս ծրագրող-խորհրդատու։